Iedereen bedoelt hetzelfde, maar begrijp elkaar maar eens

Hoe procesbegeleiding het goede gesprek mogelijk maakt

Een goed gesprek voeren is niet altijd makkelijk, zeker niet binnen een familiebedrijf. Toch kan juist dat gesprek veel opleveren. Dat merkte Helmer Panman toen hij samen met zijn vader besloot hulp van buitenaf te zoeken. Niet omdat er grote problemen waren, maar omdat ze elkaar beter wilden begrijpen. “Iedereen bedoelt hetzelfde, maar begrijp elkaar maar eens,” zegt Helmer. Op zoek naar duidelijkheid kwamen ze terecht bij procesbegeleider Sieto van Houten en bij BoerenPerspectief.

Wat voor Helmer meteen opviel, was dat de begeleiding goed aansloot bij het boerenbedrijf. “Zij weten wat er speelt op het boerenerf. Een boerenerf heeft zijn eigen dynamiek en daar moet je de juiste mensen voor hebben.” De gesprekken hielpen hem en zijn vader om elkaar beter te begrijpen.

Een bedrijf met meerdere onderdelen

De gesprekken kwamen niet zomaar uit de lucht vallen. Het bedrijf was in de loop van de jaren steeds ingewikkelder geworden. Naast het landbouwbedrijf was er ook een horecagelegenheid, die zijn ouders ooit zijn gestart. Helmer kwam zelf al op jonge leeftijd op het boerenbedrijf terecht. Zijn ouders richtten zich vooral op de horeca, terwijl hij zich bezighield met de landbouw. Zijn vader gaf hem daarin veel vrijheid. Later zag Helmer ook de andere kant daarvan. “Die vrijheid gaf vertrouwen, maar zorgde er ook voor dat ik een sterke eigen mening ontwikkelde. Toen mijn vader tijdens de coronaperiode ziek werd, besloten we de horeca te verhuren om meer rust te creëren. Daardoor kreeg mijn vader weer meer tijd voor het boerenbedrijf. Dat leidde tot gesprekken over taken, rollen en verantwoordelijkheden. Dan kom je elkaar tegen en in het begin ging dat moeizaam. Een collega-boer zag dat het niet goed liep en tipte ons om hulp te zoeken. Het duurde nog drie maanden voordat we die stap zetten, maar het verschil was groot. Er ging echt een wereld voor ons open.”

Wat begeleiding oplevert

Met de komst van een onafhankelijke procesbegeleider veranderde vooral de manier waarop ze met elkaar praatten, merkt Helmer. “Tegen iemand die dicht bij je staat, zeg je dingen makkelijker, omdat je denkt dat de ander het wel snapt. Wat ik heb geleerd, is om echt tijd te nemen voor het gesprek. De gesprekken met de procesbegeleider zorgden bij mij voor duidelijkheid: wie wil welke kant op, wat is afgesproken en wat is nooit uitgesproken. Ook de bedrijfsoverdracht kwam volledig aan bod. We ontdekten dat veel afspraken alleen mondeling waren gemaakt. Als iets niet schriftelijk is vastgelegd, is de kans aanwezig dat er toch onduidelijkheid ontstaat. In het leven gebeuren nu eenmaal onverwachte dingen, waardoor alles een andere wending kan krijgen.” De begeleiding zorgde voor rust en duidelijkheid binnen het gezin en het bedrijf.

Waarom Helmer BoerenPerspectief aanbeveelt

De keuze voor BoerenPerspectief voelde voor Helmer logisch. De samenwerking met Sieto werkte goed en het gaf vertrouwen dat er binnen dit project meerdere procesbegeleiders beschikbaar zijn. “Als het met Sieto niet had geklikt, was er altijd een andere procesbegeleider geweest.” Dat is belangrijk, zegt hij, want: “Er komt eigenlijk een wildvreemde bij je op het bedrijf en dan moet het vertrouwen ontstaan.”

Inmiddels raadt Helmer BoerenPerspectief aan bij collega-boeren. Niet alleen als er problemen zijn, maar juist ook om op tijd het gesprek te voeren. “Je hoeft niet per se een strubbeling te hebben om hulp in te schakelen.”

Lees hier ook hoe Sieto de samenwerking heeft ervaren.